ارزیابی میزان روشنایی عمومی در محوطه داخلی بیمارستان
نور و روشنایی یکی از مهمترین مباحث محیط فیزیکی کار را تشکیل می دهد.از نور نه تنها برای دیدن اشیاء و انجام کارها، بلکه از آن به عنوان عاملی برای ایجاد یک محیط کار مطلوب و دلپذیر استفاده می شود. به همین جهت، میزان نور با توجه به ماهیت نور و نوع کار و دقت مورد نیاز برای کار در حدی می بایست تأمین گردد که افراد بتوانند وظایف خود را به راحتی انجام دهند. بنابراین روشنایی مطلوب، روشنایی است که شخص در آن کارش را با دقت و سرعت و بدون زحمت اضافی انجام می دهد. روشنایی خوب اساس راحتی، بهداشت و ایمنی کارکنان و پیشرفت کار است و به افراد امکان می دهد تا کار خود را که با امر بینایی ارتباط دارد با دقت، سرعت و بدون نیاز به کوشش غیرضروری انجام دهند. بر اسـاس مطالـعه انیستیتو بهداشت حرفه ای آمریکا به منظور بررسی شرایط روشنایی که دربیمارستان انجام شد، نتایج نشان داد که بهبود روشنایی در بیمارستان ها فشارهای کاری را کم نموده و از خطای انسانی جلوگیری می نماید و سبب تأمین آسایش بیشتر و پیشگیری از خستگی غیر ضروری و افزایش بهره وری میشود. نقش روشنایی در حفاظت بینایی کارکنان، کاهش عوامل ایجاد کننده خستگی و فشارهای روانی، افزایش بازده کار و بهبود کیفیت غیر قابل انکار است. روشنایی بیش از حد یا کمبود روشنایی در هر محیطی باعث بروز ناراحتی های مختلف و حتی بروز حادثه می شود.

روشنایی بیمارستان

تابش بیش ازحد نیاز نور میتواند باعث بروز سردرد،خستگی،استرس، تحریک چشم هاو اضطراب شود. کمبود نورنیزمیتواند باعث بروز فشارهای تطابق چشمی،سردرد،سرگیجه،خستگی،اختلالات اسکلتی عضلانی به علت ایجاد وضعیت نامناسب بدن و فشار اضافی بر بدن برای تطابق دید گردد. روشنایی نامطلوب در محیط کار تأثیر منفی بر سلامت افراد دارد. همچنین مطالعات نشان داده است که بهبود روشنایی محیط کار میتواند ۳ درصدکارایی افراد را بهبود بخشد. سیستم روشنایی بیمارستان شامل تامین نور عمومی برای کلیه بخش ها و قسمت ها و نور موضعی برای تخت های عمل، زایمان،گچ گیری،معاینه،تزریقات،مراقبت های ویژه واتاق های بیماران میباشد. به همین دلیل طراحی روشنایی فضاها و امکانات مختلف بیمارستان باید با توجه به نیازهای بینایی بهینه برای پزشکان، پرستاران،تکنیسین ها، بیماران و عوامل تعمیر و نگهداری صورت گیرد. اهداف مقدماتی هر سیستم مراقبت بهداشتی ایجاد محیط مناسب برای بازگرداندن سلامتی به بیماران است. این سیستم ها شامل بیمارستانها، مراکز ویژه نگهداری بیماران روانی، مراکز جراحی، مراکز اورژانس، کلینیک ها و درمانگاه ها میباشد. برای طراحی روشنایی باید شرایط مناسب را برای نیازهای حال و آینده در نظر گرفت. اماکن درمانی و بیمارستان ها باید دارای شرایط مطلوبی باشند،دید راحت باید برای پزشکان،پرستاران،تکنسینها،بیماران و همراهان ایشان که دارای طیف وسیعی از سنین میباشند،تأمین شود و یک دستی منابع روشنایی چراغ ها نیز امری ضروری است. هر مجموعه بیمارستانی حدود گستردهای از فعالیت های شغلی را در بر میگیرد و کار کردن در چنین محیطی پیچیده و پویا میباشد و نیاز روشنایی در هربخش آن متفاوت است و هربخش به مقدار روشنایی معینی از لحاظ کمی و کیفی نیاز دارد که از جمله میتوان به اتاق بیماران سالخورده، خدمات پرستاری عادی و ویژه، اتاق معاینه بیماران، ایستگاه پرستاری، اتاق زایمان، اتاق عمل و… اشاره کرد. خرید پریز ارت اتاق عمل در بیمارستانها به طور معمول همه فضاها شبانه روزی و تمام روزهای هفته فعال میباشند. لذا همواره معیارهای کمی و کیفی روشنایی مطلوب در آنها باید برقرار باشد. روشنایی روی ریتم بیولوژیک تأثیرگذار است و تغییر ریتم مذکور روی عملکرد فردی نوبت کاران بیمارستان که در شب فعالیت دارند تأثیرگذار است. نتایج مطالعه اپیدمیولوژیک Limburgدر کشور هلند نشان داد که ۵۳ درصد پرستاران بیمارستان ها دارای اختلالات بینایی هستند. حالات مطلوب روشنایی میتواند باعث عملکرد بهتر کارکنان بیمارستان شود. روشنایی مطلوب به کارکنان این پیغام را میدهد که شغل وی با اهمیت است. درک اهمیت و مفید بودن وظیفه علاوه بر تأمین سلامت شاغلین باعث افزایش رضایت شغلی و درنتیجه بهبود عملکرد و بهره وری کارکنان میشود. باتوجه به اهمیت بخش درمان در سلامت جامعه و باتوجه به اینکه بیمارستان ها طیف وسیعی از مشاغل و افراد را در برمیگیرند و در بیمارستانها روشنایی مصنوعی به طور ویژه باید مد نظر قرار گیرد.